तिलाचन पाण्डे
वैशाख २५,२०८१ गुल्मी : कृषि ज्ञान केन्द्र गुल्मीले आगामी आर्थिक वर्षमा युवा उद्यमशिलता र रोजगारीलाई प्राथमिकता दिने भएको छ ।

आर्थिक वर्ष २०८१।०८२ मा संचालन हुने वार्षिक कार्यक्रम सम्बन्धी स्थानीय सरकार र सरोकारवालाहरुसंगको छलफल तथा सुझाब संकलन कार्यक्रममा युवा उद्यमशिलता र रोजगारीलाई प्राथमिकता दिएको कार्यालयले जनाएको छ ।

यसका साथै खाद्य तथा पोषण सुरक्षा र समावेशी कृषि क्षेत्रलाई प्राथमिकता दिने गरी योजना बनाएको कृषि ज्ञान केन्द्र गुल्मीका प्रमुख नवराज भण्डारीले जानकारी दिनुभयो । समावेशी कृषि क्षेत्रबाट महिला ,दलित र विपन्नलाई उकास्ने र ब्यवसायीक बनाउनमा जोड दिइने भण्डारीले दाबी गर्नुभयो ।

पछिल्लो समयमा अनुदान दिने कार्यक्रम भन्दा पनि कृषि क्षेत्रमा टिकाई राख्ने र सामुहिकतामा जोड दिन आवश्यक देखिएको भण्डारीले बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा स्थानीय सरकारहरुले कृषिउपज बस्तुहरुलाई बजारीकरण गर्न आफूहरुले योजना बनाएको बताएका छन् । उनीहरुले अनुदानका कार्यक्रममा धेरै रकम खर्चिने र उपलब्धी कम हुने गरेकाले ध्यान दिन सुझाब दिएका छन् ।

कार्यक्रममा जिल्ला समन्वय समिति गुल्मीका प्रमुख दोर्ण खत्रीले ब्यवसायीक कृषि र पशुपालनको माध्यमबाट रोजगारीका साथै आत्म निर्भर बनाउन सकिनेमा जोड दिनुभयो । पछिल्लो समयमा युवाहरु विदेश पलायन हुने गरेको उदाहरण दिँदै खत्रीले युवाहरुलाई स्वदेशमानै टिकाई राख्न र ब्यवसायीक बनाउने गरी तीनै तहका सरकारले कार्य गर्नुपर्ने बताउनुभयो ।

तिलाचन पाण्डे
वैशाख २४,२०८१ गुल्मी : रेसुंगा नगरपालिकाले आयोजना गरेको जाँउ हिँड रेसुंगा कार्यक्रम प्रभावकारी भएको नगरले दाबी गरेको छ ।

रेसुंगा क्षेत्रको प्रचाारप्रसार गरी देशभर रेसुंगालाई चिनाउने अभियान अन्र्तगत वैशाख २० गते काठमाडौँमा प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालले शुभारम्भ गरेको कार्यक्रम प्रभावकारी भएको नगरप्रमुख खिलध्वज पन्थीले दाबी गर्नुभयो ।

सोमबार कार्यक्रमबारे जानकारी दिन आयोजना गरिएको पत्रकार भेटघाट कार्यक्रममा पन्थीले काठमाडौंमा भएको कार्यक्रम प्रभावकारी भएको दाबी गर्दै अन्य मुख्य शहरहरुमा पनि कार्यक्रमहरु आयोजना गरि रेसुंगाको प्रचारप्रसार गर्ने बताउनुभयो ।

काठमाडौंमा भएको कार्यक्रमल आफूलाई थप उत्साह जागेको बताउँदै आन्तरिक र वाहय पर्यटकहरु रेसुंगा आउनेमा आफू ढुक्क रहेको पन्थीले दाबी समेत गर्नुभयोे । लुकेको रेसुंगालाई शहरमा देखाउने सुरुवाती कार्यक्रम प्रभावकारी भएको बताउँदै पन्थीले यस अभियानलाई निरन्तरता दिँदै जाने बताउनुभयो ।

यस कार्यक्रमको माध्यमबाट युवा र निजी क्षेत्रलाई जोडेर थप बिकास गर्ने बताउँदै उच्च बसाई सराई र विदेश पलायन हुने युवाहरुलाई समेत रोक्न सकिने उहाँको विश्वास छ ।

तिलाचन पाण्डे
वैशाख २१,२०८१ गुल्मी : मधुमेह र उच्च रक्त चापका कारण मिर्गौला फेल हुने गरेको मृगौला रोग विशेषज्ञ डाक्टर कृष्णकुमार अग्रवालले बताउनुभएको छ ।

तम्घासमा रहेको शुभलक्ष्मी फर्माले मिर्गौला रोग सम्बन्धी जानकारी दिन आयोजना गरेको पत्रकार भेटघाट कार्यक्रममा अग्रवालले सो बताउनुभएको हो ।

पछिल्लो समयमा मिर्गौला रोग धेरै मानिसहरुमा देखा पर्न थालेकाले यस सम्बन्धी हुने समस्या र समाधानका बारेमा जानकारीका साथै मिर्गौला रोग सम्बन्धी चेक जाँच वैशाख २२ गते शुलक्ष्मी फर्मामा हुने भएकाले सो बारेमा पत्रकार सम्मेलनको आयोजना गरी जानकारी गराइएको हो ।

प्रत्येक १०० जना बिरामी मध्ये ३ जनामा डायलायसिस गर्नुपर्ने हुने भएकाले यो रोग ५० प्रतिशतको मात्रा पछि मात्रै देखा पर्ने उहाँको भनाई छ । ४० वर्ष उमेर माथिका ब्यक्तिहरुले पिसाव चेक मार्फत जाँच गर्नु उत्तम हुने उहाँले बताउनुभयो ।

यसका लक्षण के के हुन त ?

खुट्टा सुनिनु,रातको समयमा पिसाब बढी लाग्नु, आँखा वरीपरीको भाग सुनिनु, खाना मन नलाग्नु, उच्चरक्त चाँप कन्ट्रोल नहुनु जस्ता लक्षणहरु देखा पर्ने गर्दछन् ।

विदेश गएका युवाहरुमा बढी देखा पर्ने 

विदेश गएका युवाहरुमा यो रोग बढी देखा पर्ने गरेको पाइएको छ । अन्य ब्यक्तिहरुको तुलनमा खाडी मुलकमा गएका युवाहरुमा यो रोग बढी देखा पर्ने गरेको पाइएकाले यसको कारण अनुसन्धानकै क्रममा रहेको उहाँको भनाई छ । विदेश गएका युवाहरुमा यो रोग देखा परेपनि उपचार पछि निको हुने गरेकाले नआत्तिन र सजग रहन उहाँले आग्रह समेत गर्नुभएको छ ।

बढी मात्रामा रातो मासु भएको मासु खान नहुने भएकाले मृगौला रोग सम्बन्धी सचेतनाका कार्यक्रमहरु फैलाउनु उपयुक्त हुने अग्रवालले बताउनुभयो ।
विश्वब्यापीरुपमा मृत्यु हुनेको कारण मध्ये पाँचौं नम्वरमा यो रोग पनि रहेको उहाँको भनाई छ ।

सामाजिक उत्तरदायीत्व कार्यक्रम : शुभलक्ष्मी फर्मा

आफूहरुले सामाजिक उत्तरदायीत्व कार्यक्रम अन्र्तगत जिल्ला स्थित स्वास्थ्यकर्मीहरु र डाक्टरहरुसंग मिर्गौला रोग सम्बन्धी अन्र्तक्रिया कार्यक्रम गरिएको शुभलक्ष्मी फर्माका संचालक होम पल्लीले बताउनुभयो ।

पछिल्लो समय मिर्गौला रोग सम्बन्धी समस्या बढी देखा पर्ने गरेकाले मृगौला रोग सम्बन्धी उपचार र देखा पर्ने समस्याहरुका बारेमा स्वास्थ्यकर्मीहरुसंग पौवा होटलमा अन्र्तक्रिया गरिएको पल्लीले बताउनुभयो ।

वैशाख २२ गते शनिवार शुभ लक्ष्मी फर्मामा मिर्गौला रोग सम्बन्धी चेकजाँच र शिविर आयोजना गरिएकाले मौकाको फाइदा लिन समेत पल्लीले गुल्मी लगायत आसपासका बिरामीहरुलाई आग्रह समेत गर्नुभएको छ ।

तिलाचन पाण्डे
वैशाख १८,२०८१ गुल्मी : गुल्मीमा दुई हजार बढी सामुदायीक वन डढेलोले नष्ट भएको छ ।
जिल्लाका १२ वटै स्थानीय तहमा रहेका सामुदायीक वनमा लागेको डढेलोका कारण दुई हजार २० हेक्टर वन नष्ट भएको डिभिजन वन कार्यालय गुल्मीले जनाएको छ ।
डिभिजन वन कार्यालय गुल्मीले मंगलबार आयोजना गरेको पत्रकार भेटघाट कार्यक्रममा उक्त जानकारी गराइएको हो ।

वनमा आगो लगाउने २ जना पक्राउ

वनमा आगो लगाएको आरोपमा दुई जना पक्राउ परेका छन् । जिल्लाको रेसुंगा नगरपालिका वडा नम्बर ७ सिस्न्यारा पातल सामुदायिक वनमा आगोे लगाउने सोही स्थानका दुई जना पक्राउ परेका हुन् ।

पक्राउ पर्नेमा रेसुगा नगरपालिका वडा नम्बर ७ का ३८ वर्षीय राजकुमार पन्थी क्षेत्री र ४१ वर्षीय राजु जिसी पक्राउ परेको डिभिजन वन कार्यालय कार्यालय गुल्मीका डिभिजन वन अधिकृत पंकजकुमार ठाकुरले जानकारी दिए ।

उनीहरुलाई वन ऐन २०७६  अनुसारको मुद्धा दर्ता गरिएको छ । वन ऐन २०७६ अनुसार वनमा डढेलो लगाउनेलाई  तीन वर्ष कैद र ६० हजार रुपैयाँ जरिवाना वा दुवै सजाय हुने ब्यबस्था रहेको छ ।

आरोपी दुवै जनाले सामुदायिक वनमा आफूहरुले आगो लगाएको स्विकार गरेका छन् । उनीहरुलाई नेटा बजारबाट आइतबार पक्राउ गरिएको थियो । उनीहरुले गत ७ गते आगो लगाएर फरार भएका थिए ।

गाउँमा बस्ती रित्तिदैं गएको र झाडी बढ्दै जाँदा आगलागीका घटना बढिरहेको निमित्त वन अधिकृत पंकज कुमार ठाकुरले बताए । उनले सल्लाका रुख काट्ने बहस भइरहेको भन्दै केही नहुने ठाउँमा सल्ला भएकोले सल्ला काट्नको सट्टा सल्लीपलर (सल्लाका पात) सफा गर्दा समस्या समाधान हुने बताए ।

सूचना दिनेलाई उचित पुरस्कार

आगो लगाएको सुराकी दिने ब्यक्तिलाई गोप्य रुपमा पुरस्कार प्रदान गरिने डिभिजन वन कार्यालय गुल्मीले जनाएको छ ।

वनमा आगो लगाएको सूचना दिनेलाई उचित पुरस्कारको ब्यबस्था गरिएको बताउँदै ठाकुरले सबैको सहयोगले मात्रै अगाडि बढ्न सक्ने बताए ।
जिल्लामा आगालागीका घटनाहरुलाई न्यूनीकरण गर्नका लागि जनचेतनामूलक प्रचार सामग्रीहरु जिल्लाका संञ्चार माध्यमहरुबाट प्रकाशन तथा प्रसारण गरिएको कार्यालयले जनाएको छ ।

आगलागीका घटनाहरुलाई न्यूनिकरण गर्नका लागि सबैको साथ र सहयोग आवश्यक रहेको ठाकुरले बताए ।

तिलाचन पाण्डे
वैशाख १८,२०८१ गुल्मीः गुल्मीमा पाँच सय बढी रोपनी जग्गा भाडामा लिई तरकारी खेती गरिएको छ ।

पैँचो नमूना कृषि उत्पादन केन्द्रले जिल्लाका तीन स्थानमा पाँच सय रोपनी बढी जग्गा भाडामा लिई ताजा तरकारी लगाएको पैँचो पसलका प्रबन्ध निर्देशक धुर्वराज न्यौपानेले जानकारी दिए ।

जिल्लाको छत्रकोट गाउँपालिका वडा नम्वर ५ खरज्याङमा ६० रोपनी जग्गामा विभिन्न जातका टमाटर,गुल्मीदरबार गाउँपालिका वडा नम्वर ३ को पुर्खेमा १५० रोपनी जग्गामा टमाटर र मुसिकोट नगरपालिका वडा नम्वर ५ आँपचौरमा ३०० सय रोपनी जग्गामा  अकबरे खुर्सानी  र काक्रा लगाइएको न्यौपानेले बताए ।

पाँच सय रोपनी जग्गा ब्यबस्थापन गर्नका लागि करिब एक करोड ५० लाख रुपैयाँ खर्च भएको र तीन सय बढीले प्रत्यक्ष रुपमा रोजगारी पाएको उनले बताए । गाउँमा रहेको बाँझो जग्गालाई लिजमा लिई बसाई सराई कम गर्नका लागि थप टेवा पुर्याउने गरी आफूहरुले काम गर्दै आएको न्यौपानेले बताए ।

विगत १० वर्षदेखी आफूहरुले पैँचो पसल प्रालि चलाउँदै आएको अनुभवलाई कृषि क्षेत्रको उत्पादनमा प्रयोग गर्ने गरी योजना बनाएको बताउँदै न्यौपानेले पैँचोलाई देशभर फैलाउने बताए ।

छत्रकोट गाउँपालिका वडा नम्वर ५ को खरज्याङमा सोमबार पैँचो नमूना कृषि उत्पादन केन्द्रको सुभारम्भ गर्दै गाउँपालिकाका अध्यक्ष रामप्रसाद पाण्डेले पैँचोसंग सहकार्य गरेर काम गर्न आफूहरु तयार रहेको बताए ।

पैँचोको निरन्तरताले नेपालका पहाडी क्षेत्रबाटै कृषिबाट आत्म निर्भर बन्न सकिन्छ भन्ने उदाहरण प्रस्तुत गरेको बताए ।  पालिकाले कृषकहरुलाई उत्पादनका आधारमा अनुदान दिने गरी कार्यविधि तयार गरेको बताउँदै निजी क्षेत्रहरु र सहकारीलाई साथमै लिई बजारीकरणको काम गर्न सक्ने योजना पनि सुनाए ।

यस्तै कृषि ज्ञानकेन्द्रका प्रमुख नवराज भण्डारीले युवाहरुलाई देशमा रोजगारी सृजना गर्नका लागि उत्तम बिकल्प भनेको ब्यवसायीक रुपमा कृषि र पशुपालन नै रहेको बताए ।